خطايى ، على اكبر
246
خطاى نامه ( شرح مشاهدات سيد على اكبر خطائى معاصر شاه اسماعيل صفوى در سرزمين چين )
اول شهرده زراعت اولنور و دردنجى قسمنه هيزا ديرلر و اول قسمك شهرلرى مشهورنيك اسمنه جوجو سالارفو ديرلر و اول ديارده فلفل و قرنفل و بليله و سائر معتبر ادويهلر و ذارولر چوق اولور اماطوز غايتده قيمتدار اولوب بر درهمى بر درهم كموشه صاتيلو و بشنجى قسمنه قوكنسى ديرلر درلو درلو اطلس و كمخا و كتاندن نازك قماشلر و سائر ملبوثاتدن چينه نسبت اولنور متاعلرانده حاصل اولور و التنجى قسمنه لمسين ديرلر كه طول و عرضى اوج ايلق يولدر كه بو قسمك جميع خلقى اسكى معدن و فغفورى ايشلرلر و اصل فغفورى غايتده لطيف بر بياض طاشدر كه لطافتنه نهايت يوقدر و اول طاشى اون كبى سحق ايدوب اينجه الكردن كچوررلر و بعده يكپاره طاشدن بربرينه متصل اوج حوض اولوب دفعه اول دوكلمش طاشى نقاسلرك بويا ازدكلرى كبى حوض اولده صوايله ازوب كماليله حل اولدقده اوزرينه صو طولديروب متصل نيجه زمان قارشديررلر بعده اندن ايكنجى حوضه سوزرلر انده دخى عادتلرى اوزره نيجه مدت طوروب و مالشلرييوب بعده اندندخى صاف ايدوب اوچنجى حوضه سوزرلر و انده تا صوينى چكوب بالچق كبى اولناقدر بر اقور بعده اوبالچغى دخى دائما لنكرلر ايچنده بالذركبى مدت مديده سلايه ايدرلر و اكثر زمانده اول بالچغى بابالرى سحق و سلايه ايتديروب كماله ايرنجه عمرلرى كماله ايرهرك فوت اولوب اولادلرينه ميراث قالور بعده انلر عمله كتوررلر و قيش فصلنده ايتدكلرى فغفوريلرك اوزرنده اول فصلده اولان چيچكلرك صورتن تصوير ايدوب و بهارده اولان بهارك و الحاصل فصول اربعه ده اولان اذهارك شكلنى نقش ايدرلر و ذكر اولديغى اوزره اوج حوض مراتبنجه صاف ايدوب حوض اولك بقيه سنده قلان بالچقدن ايتدكلرى چينى طبق و كاسه ادنى و ايكنجى حوضدن ايتدكلرى ميانه و اوچنجى حوضدن ايتدكلرى غايت اعلا اولور و بعض فغفورى واردر كه يرنده بيك درهمه صاتيلور و بعض جنسنى التون ايله وزن ايدرلر انك كبى فغفوريلرى سائر دياره چقارمزلر و فغفوريده اوج خاصه واردر كه يشمدنغيرى هيچ بر جواهر ده يوقدر برى بودر كه ايچنه هرنه قونلسه زهر و دردى تختنه سوزيلوب صاف اولور ايكنجيسى بودر كه اسكيمز اوچنجى سى بودر كه الماسدن غيرى هيج برنسنه انى خراشيده و تأثير ايتمز و الماسى انكله تجربه ايدرلر وانك ايچنده طعام ييمك و شراب ايچمك عقل و ادراكى زياده ايدر و طبيعته نافعدر و هر نقدر قاليك اولوب ايتدكلرى